Zelfs als je zorgeloos werken en reizen combineert, moet je toch ergens belastingen betalen. Ontdek hier hoe dat zit en waar je belastingen betaalt als digital nomad.
Huur opgezegd. Tickets geboekt. Klanten verwittigd. Je bent helemaal klaar om op een groot avontuur te vertrekken. Of toch niet? Hoe zit het eigenlijk met je belastingen?
Heb je daar al eens aan gedacht? Weet je waar je belastingen moet betalen terwijl je voor lange tijd in het buitenland verblijft? Hoe zit het met je sociale bijdragen? En welke kosten kan je eigenlijk inbrengen? Hoog tijd voor wat duidelijkheid.
Wanneer je als Belg in het buitenland gaat werken, zal je misschien in een ander land belastingen moeten betalen. Maar het kan net zo goed zijn dat je gewoon hier belastingen blijft betalen. Het zal vooral afhangen van waar jij en je bedrijf gevestigd zijn en hoe lang je op een bepaalde plek verblijft.
Als je nog een domicilie in België hebt, betaal je meestal hier belastingen. Dat wil echter niet zeggen dat je dan nergens anders belastingen moet betalen. Als je niet goed oplet, kan je dubbel belast worden. Sommige landen beschouwen je namelijk als fiscaal inwoner als je er langer dan 183 dagen verblijft. Andere landen heffen sowieso belastingen op jouw inkomsten binnen hun landsgrenzen—zelfs als je er geen fiscale inwoner bent.
Is daar dan geen oplossing voor? Gelukkig wel. Om duidelijkheid te krijgen over welk land jouw belastingen mag innen en om dubbele belastingen te vermijden, heeft België internationale akkoorden gesloten met ruim 80 landen.
Daarnaast voeren steeds meer landen een visum voor digital nomads in om deze onduidelijkheden te vermijden. Voorlopig kan je in een zestigtal landen zo’n visum aanvragen om er langer te verblijven zonder er een fiscale inwoner te worden. In bepaalde landen betaal je dan 0% lokale belastingen op je inkomen. In andere landen betaal je wel een beetje belastingen, maar aan een lager tarief dan de lokale bevolking. Populaire bestemmingen met zo’n visum voor digital nomads zijn Spanje, Portugal en Costa Rica.
Tot zover de belastingregels voor wie nog een domicilie in België heeft. Kies je voor een domicilie in een ander land, dan zal je de regels van dat land moeten volgen tenzij je een vennootschap opzet met een maatschappelijke zetel in België. Zo blijf je ook gewoon hier belastingen betalen en vermijd je onduidelijkheden. Vergeet dan wel niet om je bedrijfsgegevens aan te passen in het KBO en in Malt.
Heb je nergens nog een vaste verblijfplaats (wat in principe niet mag maar toch voorkomt) dan zal het een stuk moeilijker worden om uit te zoeken waar je belastingen moet betalen. Je schakelt dan best even de hulp in van iemand met kennis van zaken.
Om het even moeilijk te maken, zijn de regels voor je belastingen en voor je sociale zekerheid verschillend. Bovendien is het, in tegenstelling tot je belastingen, in je eigen belang om je sociale bijdragen in het oog te houden.
Binnen de EU zijn er duidelijke regels om dubbele bijdragen te vermijden. Onder normale omstandigheden betaal je sociale bijdragen in het land waar je gedomicilieerd bent op voorwaarde dat je er minstens 25% van je omzet, je arbeidstijd, het aantal verleende diensten en/of je inkomen hebt.
Als je niet aan de voorwaarden voldoet of als je geen domicilie meer hebt, betaal je sociale bijdragen op basis van je “centrum van belangen”. Dat wordt bepaald aan de hand van:
Als je vaak gaat rondtrekken als digital nomad en ook voor klanten uit verschillende regio’s gaat werken, wordt het moeilijk om dit te bepalen. Gelukkig moet je dit niet zelf doen. Vraag voordat je vertrekt een A1-attest aan bij het sociaal verzekeringsfonds. Dat attest bevestigt in welke lidstaat van de EU je sociale bijdragen moet betalen.
Alweer is het makkelijk als je binnen de EU blijft. Je kan er makkelijk sociale rechten uitvoeren of invoeren. Buiten de EU gelden er echter andere regels en dat maakt het soms moeilijk om je rechten en verplichtingen te bepalen. Gelukkig heeft België 25 extra overeenkomsten met landen buiten de EU die duidelijk bepalen welke regels je moet volgen. Hier kan je alle regels per land raadplegen.
Helaas zijn er ook vele landen waarmee België geen verdrag heeft. In die landen geldt enkel de wetgeving van dat land. Je zal er wellicht lokaal sociale bijdragen moeten betalen en dat zonder sociale rechten op te bouwen in België. Niet zo interessant voor je pensioen dus.
Gelukkig is er een oplossing: de Overzeese Sociale Zekerheid. Via een basispakket of bijkomende verzekeringen blijf je verbonden met de Belgische sociale zekerheid. Als het dan ooit weer lukt om vast in België te komen wonen, is het op vlak van sociale zekerheid een beetje alsof je nooit bent weggeweest.
Blijf je als digital nomad binnen de Europese Economische Ruimte, Zwitserland of het Verenigd Koninkrijk sociale bijdragen betalen, dan verandert er niets voor je pensioen. Maar die kans is waarschijnlijk klein dat je geen Aziatische of Latijns-Amerikaanse landen opzoekt.
Zodra je ons continent verlaat, moet je de verdragen raadplegen om te ontdekken wat de gevolgen zijn voor je pensioen. Is er geen verdrag, dan betaal je lokaal sociale bijdragen en zal je ook zelf moeten uitzoeken hoe je later toch dat pensioengeld kan recupereren.
Als je van plan bent om lang als digital nomad te werken, kan het interessant zijn om zelf een steentje bij te dragen aan je pensioenopbouw. Ofwel door zelf te investeren, ofwel via het VAPZ of andere oplossingen om je pensioen als zelfstandige aan te vullen. Als zelfstandige met een vennootschap kan je extra sparen via een Individuele Pensioentoezegging. Deze extra manieren om te sparen voor je pensioen zijn gelukkig voordelig voor je belastingen.
Als je in België vooral met je laptop werkt, is het al moeilijk om veel kosten te maken. Maar als je dan ook nog je vaste kosten verliest, wordt het wel heel moeilijk. Voor alle kosten die je maakt, moet je kunnen aantonen dat ze je inkomsten zullen opleveren. Tenzij je een reisblog hebt of je foto’s verkoopt, bevinden vele kosten zich in een heel erg grijze zone.
Op beroepskosten.be vind je een overzicht van meer dan 100 soorten kosten die zelfstandigen regelmatig inbrengen. Daarin vind je wat inspiratie. Maar uiteraard zijn de meeste zelfstandigen geen digital nomads. Daarom bespreken we hieronder enkele kosten in meer detail:
Met restaurantkosten let je best op. Tenzij je echt met een klant op restaurant ging, zal het heel moeilijk zijn om dit te bewijzen.
Een koffietje of lunch op jezelf kan je ook niet inbrengen. Als je buiten je hotel wil gaan werken, zoek je best een coworkingplaats waar je een factuur kan verkrijgen.
Reiskosten zoals vliegtuigtickets, benzine en reparaties aan je camper tellen ook niet mee. Tenzij je net een klant gaat ontmoeten aan de Middellandse Zee natuurlijk.
Welke kosten kan je dan wel inbrengen als digital nomad?
De aankoop van allerlei elektronica
Kosten voor je boekhouding
De facturen van Malt
Internet en telefonie
Website en softwarekosten
Opleidingen
Professionele verzekeringen
Ook congressen kunnen interessant zijn. Wanneer je naar een congres reist, kan je alle redelijke kosten inbrengen op de dagen van de activiteit(en). Dat zijn dan niet enkel transportkosten maar ook accommodaties, maaltijden, toegangstickets en zelfs relatiegeschenken.
Nog vragen over je belastingen en sociale bijdragen als digital nomad?"
